रांजणगाव गणपती - आज नेताजी सुभाषचंद्र भोस यांची जयंती...

२३ जानेवारी १८८७ रोजी नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांचा जन्म ओडिसा मधील कटक शहरात झाला.लहानपणापासूनच सुभाषचंद्र बोस हे बंडखोर वृत्तीचे होते.आज २३ जानेवारी हा दिवस सुभाषचंद्र बोस यांची जयंती म्हणून साजरा केला जातो.

त्यांच्या वडिलांचे नाव जानकीनाथ आणि आईचे नाव प्रभावती होते.जानकीनाथ बोस हे कटक शहरातील नामांकित वकील होते.अगोदर ते सरकारी वकील म्हणून काम करत होते.पण नंतर त्यांनी आपली स्वतःची वकिली सुरु केली होती.कटक महापालिकेत ते काही काळ काम करत होते.तसेच बंगालचे विधानसभेचे सदस्य हि होते.इंग्रज सरकार ने त्यांना रायबहाद्दर हा किताब दिला होता.सुभाषचंद्र बोस हे भारतीय स्वातंत्र लढ्यात एक अग्रेसर नेते होते.सुभाषचंद्र बोस यांचे टोपण नाव नेताजी होते.त्यांना नेताजी या टोपण नावाने ओळखले जायचे. 

दुसरे महायुद्ध सुरु असताना इंग्रजांशी लढण्यासाठी त्यांनी जपानच्या मदतीने आझाद हिंद फौज स्थापन केली होती.त्यांनी दिलेला जय हिंद चा नारा हा आज भारताचा नारा बनला आहे.त्यांनी "तुम मुझे खून दो मैं तुम्हे आजादी दूंगा"असे सुभाषचंद्र बोस यांनी भारतातल्या जनतेला आवाहन केले.लहानपणी सुभाषचंद्र बोस कटक मध्ये रॉवेंशा कॉलिजिएट हायस्कूल नामक शाळेत शिकत होते.ह्या शाळेत त्यांच्या एका शिक्षकाचे नाव वेणीमाधव दास होते.वेणीमाधव दास आपल्या विद्यार्थ्यांमध्ये देशभक्तीचे स्फुल्लिंग जागवत.त्यांनी सुभाषचंद्र मधील सुप्त देशभक्ती जागृत केली.स्वामी विवेकानंदाचे साहित्य वाचून सुभाषचंद्र त्यांचे शिष्य बनले.ते महाविद्यालयात शिकत असताना,अन्यायाविरुद्ध लढण्याची त्यांची प्रवृत्ती दिसून येत असे.कोलकत्त्यातील प्रेसिडेंसी महाविद्यालयात इंग्रज प्राध्यापक ओटेन हे भारतीय विद्यार्थ्यांशी उर्मटपणे वागत असत.म्हणून सुभाषचंद्र बोस यांनी महाविद्यालयात संप पुकारला.

१९२१ साली इंग्लडला जाऊन सुभाषचंद्र बोस हे भारतीय नागरी परीक्षेत ४ थ्या क्रमांकाने उत्तीर्ण झाले.भारतीय स्वातंत्र्य संग्रामात अनेक थोर वीरांनी कशाचीही पर्वा न करता उडी घेतली.आणि अगदी निकराने लढा देत भारताला स्वातंत्र्य मिळवुन देण्यात मोलाची भूमिका बजावली.या थोर वीर महापुरुषांमध्ये नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांचे नाव आघाडीने घेतले जाते.नेताजी सुभाषचंद्र बोस म्हणजे भारत भूमीचा एक तळपता सूर्य होता.त्यांचे कर्तृत्व आणि विचार इतके प्रभावी होते कि,समोरचा आपसूकच त्यांच्याशी आणि पुढे स्वातंत्र्य लढ्याशी जोडला जाई.नेताजींनी केलेल कार्य आजही प्रत्येक तरुणाला प्रेरणा देणार,अन्यायाविरुद्ध हातात शस्र उठवायला लावणार असं आहे.म्हणूनच इंग्रजांनी देखील नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांची धास्ती घेतली होती.

नेताजींना ८ भावंडे होती.त्यांचा क्रमांक ९ वा होता.त्यांना शालेय जीवनातच राष्ट्रप्रेमाचे बाळकडू मिळाले.वयाच्या १५ व्या वर्षी नेताजींनी हिमालयाच्या दिशेने प्रस्थान केले.पण त्यांना काही गुरुदर्शन झाले नाही.म्हणून नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी स्वामी विवेकानंदांचे साहित्य वाचून त्यांना आपले गुरु बनवले.नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांना २ वेळा राष्ट्रीय काँग्रेसचा अध्यक्ष म्हणून निवडण्यात आले होते.काँग्रेस पार्टी सोडल्यानंतर १९३९  मध्ये त्यांनी फॉरवर्ड ब्लॉक संघटनेची स्थापना केली.१९२१ ते १९४१ या काळात नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांना कारागृहांमध्ये बंदी म्हणून ठेवण्यात आले.१९४१ मध्ये नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांना एका घरामध्ये नजरकैदेत ठेवण्यात आले.त्यांनी वेषांतर करुन तेथुन स्वतःची सुटका करून घेतली.आणि कारमधून कोलकत्त्यावरून ते गोमोह ला पोहोचले गोमोह येथून ट्रेन पकडून त्यांनी पेशावरमध्ये पाऊल टाकले.

१९४३ मध्ये नेताजी सुभाषचंद्र बोस हे बर्लिनमध्ये वास्तव्यास होते.तेव्हा त्यांनी आझाद हिंद रेडिओ आणि फ्री इंडिया सेंटरची स्थापना केली.६ जुलै १९४४ रोजी आझाद हिंद रेडियो वरचे आपले भाषणं नेताजीं सुभाषचंद्र बोस यांनी महात्मा गांधीजींना उद्देशून केले.ह्या भाषणात नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी महात्मा गांधीजींचा राष्ट्रपिता असा उल्लेख करत आपल्या युद्धासाठी त्यांचा आशीर्वाद मागितला.

नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांचा मृत्यू हे आजवर न उलगडलेलं कोड आहे.असं म्हंटल जात कि नेताजींचा मृत्यू हा विमान अपघातातच झाला.परंतु त्यांच्या शरीराचे कोणतेही अवशेष मिळालेले नाही.याच कारणामुळे नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांचा मृत्यू एक रहस्य बनून राहिलेला आहे.१९९२ साली नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांना मरणोत्तर भारतरत्न प्रदान करण्यात आले होते.परंतु नेताजींच्या मृत्यूचा कुठलाही पुरावा उपलब्ध नसल्याने त्यांना मरणोत्तर भारतरत्न पुरस्कार देणे अवैध आहे असा युक्तिवाद करत हा पुरस्कार काढून घेण्यात आला.दिलेला भारतरत्न पुरस्कार परत घेण्याची भारतीय इतिहासातील हि एकमेव घटना आहे.

"तुम मुझे खून दो,मैं तुम्हे आजादी दूंगा"
असा नारा देत भारतीय स्वातंत्र्य लढ्याला नवचैतन्य देणाऱ्या नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांना हृदयापासून सलाम...!

किरण दिपक पिंगळे
रांजणगाव गणपती
९३७३५४१३०८

   

   
   

संबंधित लेख

  • 1

शिरूर तालुक्यातील अवैध वाळू उपसा कायमस्वरूपी बंद होईल, असे आपणास वाटते काय?
 होय
 नाही
 माहित नाही